Hệ thống xử lý nước thải tại chỗ (On-site Wastewater Treatment System - OWTS) là hệ thống thu gom, xử lý và xả hoặc tái sử dụng nước thải được lắp đặt ngay tại vị trí phát sinh nước thải của công trình hoặc cơ sở, thay vì dẫn toàn bộ nước thải đến nhà máy xử lý tập trung. Hệ thống được thiết kế với quy mô phù hợp theo lưu lượng và tính chất nước thải, bảo đảm nước sau xử lý đáp ứng các quy chuẩn kỹ thuật môi trường hiện hành trước khi xả ra nguồn tiếp nhận hoặc tái sử dụng cho các mục đích phù hợp.

Một hệ thống xử lý nước thải tại chỗ thường bao gồm các công đoạn: thu gom, tách rác và cặn thô, điều hòa lưu lượng, xử lý sinh học, lắng, khử trùng, xử lý bùn và hệ thống điều khiển vận hành. Tùy theo đặc điểm của từng dự án, hệ thống có thể áp dụng các công nghệ như AAO, AO, MBBR, MBR, SBR hoặc các module hợp khối (Package Wastewater Treatment System/Jokasou) được chế tạo sẵn tại nhà máy nhằm rút ngắn thời gian thi công và nâng cao tính đồng bộ.

Hệ thống xử lý nước thải tại chỗ được ứng dụng rộng rãi cho nhà ở, khu dân cư, trường học, bệnh viện, phòng khám, khách sạn, khu nghỉ dưỡng, nhà máy, tòa nhà thương mại và các khu vực chưa có mạng lưới xử lý nước thải tập trung. Giải pháp này giúp giảm áp lực cho hạ tầng thoát nước đô thị, hạn chế ô nhiễm môi trường, tiết kiệm chi phí đầu tư đường ống truyền tải và tạo điều kiện thuận lợi cho việc mở rộng hoặc nâng cấp công suất khi nhu cầu sử dụng thay đổi. Đây là xu hướng xử lý nước thải hiện đại, phù hợp với định hướng phát triển hạ tầng xanh, bền vững và kinh tế tuần hoàn.

Ngày nay việc sử dụng các hệ thống xử lý nước thải tại chỗ khá phổ biến trong việc thu gom, xử lý nước thải tại chỗ linh hoạt cho các công trình, dự án không có khả năng đấu nối với hệ thống thu gom và xử lý nước thải tập trung như khu vực miến núi, các homestay, biệt thự, resoert.

Chúng ta đều biết  theo Luật bảo vệ Môi trường 2020, có hiệu lực thi hành từ tháng 1 năm 2022 và nghị định 08/2022/NĐCP quy định chi tiết một số điều luật bảo vệ môi trường thì các "Đối tượng" được miễn đăng ký môi trường bao gồm: 

- Dự án đầu tư, cơ sở thuộc bí mật nhà nước về quốc phòng, an ninh;

- Dự án đầu tư khi đi vào vận hành và cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ không phát sinh chất thải hoặc chỉ phát sinh chất thải rắn sinh hoạt dưới 300 kg/ngày được quản lý theo quy định của chính quyền địa phương; hoặc phát sinh nước thải dưới 05 m3/ngày, khí thải dưới 50 m3/giờ được xử lý bằng công trình thiết bị xử lý tại chỗ hoặc được quản lý theo quy định của chính quyền địa phương.

- Danh mục dự án đầu tư, cơ sở được miễn đăng ký môi trường quy định tại Phụ lục XVI ban hành kèm theo Nghị định 08/2022/NĐ-CP.

Vậy, hệ thống công trình - thiết bị xử lý tại chỗ là gì? có những loại công trình xử lý tại chỗ nào? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu thêm nhé.

Một số thuật ngữ liên quan công trình xử lý chất thải tại chỗ 

Căn cứ vào Điều 41 Thông tư 02/2022/TT-BTNMT quy định về yêu cầu đối với công trình, thiết bị xử lý nước thải, khí thải tại chỗ đối với cơ sở sản xuất cần bảo đảm như sau:

- Cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ quy mô hộ gia đình, cá nhân căn cứ vào hướng dẫn về công nghệ, kỹ thuật quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều này để đánh giá sự phù hợp trước khi lắp đặt công trình, thiết bị xử lý nước thải, khí thải tại chỗ.

- Công trình, thiết bị xử lý nước thải tại chỗ của cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ quy mô hộ gia đình, cá nhân phải đáp ứng các yêu cầu sau:

+ Tách riêng hệ thống thu gom nước mưa và nước thải trước khi đưa nước thải vào công trình, thiết bị xử lý nước thải;

+ Quy mô công suất công trình, thiết bị xử lý nước thải đáp ứng lưu lượng nước thải phát sinh tối đa; (300 kg đối với rác thải, 5 m3 đối với nước thải, 50 m3/h đối với khí thải (chú ý việc đo kiểm)).

+ Công trình, thiết bị xử lý nước thải tại chỗ phải đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật môi trường về công trình, thiết bị xử lý nước thải tại chỗ;

+ Có các giải pháp thu gom, phân loại, xử lý hoặc chuyển giao bùn thải phát sinh từ công trình, thiết bị xử lý.

- Căn cứ vào đặc điểm, tính chất, lưu lượng khí thải phát sinh từ hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ quy mô hộ gia đình, cá nhân, công trình, thiết bị xử lý khí thải phải có chụp hút, thiết bị bảo đảm thu gom, xử lý khí thải phát sinh trước khi thải ra ngoài môi trường qua ống thải.

Một số loại hình công trình xử lý chất thải tại chỗ.

- Module xử lý nước thải phân tan + Bãi lọc ngầm trồng cây (xem các dự án thực hiện)

- Module xử lý khí thải. (Xem chi tiết tại đây).

Module xử lý khí thải là một hệ thống xử lý khí thải được thiết kế theo dạng mô-đun (Module), trong đó các công đoạn xử lý được tích hợp thành từng khối độc lập hoặc khối hợp nhất. Các module này được chế tạo sẵn tại nhà máy, sau đó vận chuyển đến công trình để lắp đặt nhanh chóng, giúp loại bỏ bụi, mùi, hơi hóa chất và các chất ô nhiễm trong khí thải trước khi xả ra môi trường.

Khác với hệ thống xử lý khí thải truyền thống phải gia công và lắp ráp nhiều hạng mục tại hiện trường, module xử lý khí thải được tiêu chuẩn hóa về kết cấu và công nghệ. Tùy theo đặc tính nguồn thải, mỗi module có thể tích hợp các công nghệ như lọc bụi túi vải (Bag Filter), cyclone, tháp hấp thụ (Scrubber), tháp hấp phụ than hoạt tính, bộ lọc HEPA, thiết bị khử mùi sinh học (Biofilter), thiết bị oxy hóa xúc tác hoặc oxy hóa nhiệt (RTO). Các module có thể hoạt động độc lập hoặc kết hợp thành một dây chuyền xử lý hoàn chỉnh, đáp ứng các yêu cầu về lưu lượng và nồng độ khí thải khác nhau.

Ưu điểm nổi bật của module xử lý khí thải là thời gian chế tạo và lắp đặt nhanh, dễ mở rộng công suất, tiết kiệm diện tích, chất lượng đồng đều do sản xuất tại nhà máy và giảm chi phí thi công tại công trường. Khi nhu cầu sản xuất tăng, doanh nghiệp chỉ cần bổ sung thêm module thay vì phải xây dựng lại toàn bộ hệ thống.

Hiện nay, module xử lý khí thải được ứng dụng rộng rãi trong nhiều ngành như sơn, in ấn, hóa chất, chế biến thực phẩm, dược phẩm, điện tử, luyện kim, xi mạ, sản xuất gỗ, nhựa, cao su và các nhà máy phát sinh bụi, VOC, khí axit hoặc mùi hôi. Đây được xem là xu hướng phát triển của ngành xử lý môi trường nhờ khả năng thi công nhanh, vận hành ổn định, thuận tiện bảo trì và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao về bảo vệ môi trường.

- Hệ thống phân hủy rác thải hữu cơ tại chỗ (xem thêm)

Xem thêm các công trình tương tự được thực hiên cho các cơ sở kinh doanh nhỏ (nhà hàng, khách sạn, gara, homestay) TẠI ĐÂY